เมื่อเทคโนโลยีอวกาศไม่ได้อยู่ไกลตัวอีกต่อไป แต่กำลังกลายเป็นรากฐานสำคัญในการขับเคลื่อนวิถีชีวิตและเศรษฐกิจของประเทศ ประเทศไทยจึงเดินหน้าจับมือกับพันธมิตรระดับโลกอย่างประเทศญี่ปุ่น เพื่อยกระดับโครงสร้างพื้นฐานอวกาศให้มีความแม่นยำสูงสุด รองรับการเติบโตของนวัตกรรมแห่งอนาคตอย่างเป็นรูปธรรม
เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2569 สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) หรือ GISTDA ได้ร่วมมือกับองค์การความร่วมมือระหว่างประเทศแห่งญี่ปุ่น (JICA) และหน่วยงานพันธมิตร จัดการประชุมคณะทำงานร่วม (Joint Working Group) ครั้งที่ 1 ประจำปี พ.ศ. 2569 เพื่อประกาศจัดตั้งคณะทำงานร่วมอย่างเป็นทางการ ภายใต้โครงการพัฒนาศักยภาพและส่งเสริมการใช้ประโยชน์ศูนย์ข้อมูลสถานีค่าอ้างอิงพิกัดแบบต่อเนื่องแห่งชาติ ระยะที่ 2 หรือโครงการ TIGORS-2 ขึ้น ณ สำนักงาน JICA ประเทศไทย อาคารเอ็กซ์เชน ทาวเวอร์ และผ่านระบบออนไลน์แบบไฮบริด โดยมีผู้เชี่ยวชาญระดับสูงอย่าง ศ. ดร.เฉลิมชนม์ สถิรพจน์ จากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ทำหน้าที่เป็นประธานคณะทำงาน ร่วมด้วย Mr. SAKUDO Shunsuke ผู้แทนจาก JICA และ ดร.ณัฐวัฒน์ หงส์กาญจนกุล ผู้แทนจาก GISTDA ร่วมกันกำหนดทิศทางยุทธศาสตร์ในครั้งนี้
กรอบการดำเนินงานในระยะที่ 2 นี้ มุ่งเน้นไปที่ผลลัพธ์เชิงพาณิชย์และการประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ครอบคลุมตั้งแต่การทดสอบระบบเชิงธุรกิจ เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับภาคอุตสาหกรรม และการนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์เชิงลึกในหลากหลายมิติ ซึ่งเทคโนโลยีพิกัดความแม่นยำสูงระดับเซนติเมตรนี้ จำเป็นต้องพึ่งพาข้อมูลจากระบบดาวเทียมนำทางสากล (GNSS) โดยหน่วยงานอวกาศชั้นนำของโลกอย่างองค์การสำรวจอวกาศญี่ปุ่น (JAXA) ก็ได้มีการพัฒนาระบบดาวเทียมกึ่งค้างฟ้า (QZSS – Quasi-Zenith Satellite System) หรือดาวเทียมมิจิบิกิเพื่อหนุนระบบนำทางให้มีความแม่นยำสูงสุดในภูมิภาคเอเชีย การยกระดับศูนย์ข้อมูลสถานีค่าอ้างอิงพิกัดแบบต่อเนื่อง หรือ CORS ของประเทศไทยในครั้งนี้ จึงเป็นการเชื่อมโยงโครงข่ายดาวเทียมเพื่อรองรับนวัตกรรมล้ำสมัย เช่น ยานยนต์ไร้คนขับ ระบบเตือนภัยพิบัติ และระบบเกษตรกรรมอัจฉริยะความแม่นยำสูง
นอกจากนี้ คณะทำงานยังมีแผนงานขยายผลโดยการเตรียมความพร้อมจัดสัมมนาระดับภูมิภาค เพื่อแสดงศักยภาพของประเทศไทยและสร้างเครือข่ายความร่วมมือข้ามประเทศ พร้อมทั้งปรับปรุงกรอบการติดตามและประเมินผลประสิทธิภาพการทำงานให้มีประสิทธิภาพสูงสุด การบูรณาการร่วมกันระหว่างไทยและญี่ปุ่นในโครงการ TIGORS-2 จึงไม่ใช่แค่การพัฒนาฐานข้อมูลทั่วไป แต่เป็นการวางรากฐานโครงสร้างพื้นฐานเทคโนโลยีขั้นสูง ที่จะกลายเป็นฟันเฟืองชิ้นสำคัญในการปลดล็อกและหนุนนำเศรษฐกิจอวกาศ (Space Economy) ของประเทศไทยให้เติบโตอย่างมั่นคง ทัดเทียมระดับสากล และยั่งยืนต่อไปในอนาคต
- ข้อมูลอ้างอิง: GISTDA
