การแข่งขันในอุตสาหกรรมอวกาศทวีความดุเดือดขึ้นอีกครั้ง เมื่อบริษัทกิจการอวกาศเชิงพาณิชย์ของจีนกำลังเดินหน้าลดต้นทุนการส่งจรวดสู่อวกาศอย่างก้าวกระโดด ล่าสุดในช่วงเดือนเมษายน พ.ศ. 2569 มีการประเมินว่าจรวดรุ่นใหม่ของจีนกำลังทำราคาค่าขนส่งสัมภาระสู่อวกาศต่อกิโลกรัมได้ใกล้เคียงหรืออาจจะถูกกว่าจรวดของบริษัทสเปซเอ็กซ์ (SpaceX) สิ่งนี้สะท้อนให้เห็นถึงสมรภูมิใหม่ที่ไม่ได้วัดกันแค่ความล้ำหน้าทางเทคโนโลยี แต่ยังรวมถึงประสิทธิภาพของการบริหารจัดการห่วงโซ่อุปทานอุตสาหกรรมอวกาศในประเทศ
เป็นที่ทราบกันดีว่าสเปซเอ็กซ์ครองตลาดการส่งดาวเทียมมาอย่างยาวนานด้วยจรวดฟัลคอนไนน์ (Falcon 9) ซึ่งเป็นจรวดนำกลับมาใช้ใหม่ได้ ทำให้ต้นทุนการส่งสัมภาระสู่วงโคจรระดับต่ำของโลกถูกกดต่ำลงมาอยู่ที่ราว 3,000 ดอลลาร์สหรัฐต่อกิโลกรัม อย่างไรก็ตาม รายงานจากสื่อต่างประเทศระบุว่า บริษัทซีเอเอสสเปซ (CAS Space) ซึ่งเป็นบริษัทด้านอวกาศดาวรุ่งของจีน ได้นำจรวดรุ่นใหม่ชื่อว่าคิเนติกา-ทู (Kinetica-2 หรือ Lijian-2) มาเปรียบเทียบต้นทุนการขนส่งกับจรวดคู่แข่งจากสหรัฐอเมริกา โดยจรวดรุ่นใหม่ของจีนที่กำลังจะเปิดตัวในช่วงปลายปี พ.ศ. 2569 นี้ ถูกออกแบบมาเพื่อทำลายกำแพงด้านราคาให้ต่ำลงกว่าเดิมอย่างมหาศาล
ความน่าสนใจอยู่ที่วิธีการลดต้นทุนของจีน แม้ว่าเทคโนโลยีจรวดนำกลับมาใช้ใหม่ของจีนจะยังอยู่ในขั้นตอนการพัฒนาและคาดว่าจะเริ่มใช้งานได้จริงราวปี พ.ศ. 2570 แต่ในปัจจุบัน ผู้ผลิตจีนสามารถกดราคาค่าส่งให้ต่ำลงได้ด้วยความรวดเร็วและยืดหยุ่นของห่วงโซ่อุปทานในประเทศ การบูรณาการการผลิตที่เชื่อมโยงตั้งแต่ต้นน้ำยันปลายน้ำ รวมถึงการแข่งขันเสนอราคาที่ดุเดือดในภาคเอกชน ทำให้ชิ้นส่วนจรวดถูกผลิตออกมาในปริมาณมากและมีราคาถูกลงอย่างรวดเร็ว จีนจึงสามารถลดต้นทุนการส่งจรวดได้โดยไม่จำเป็นต้องรอให้เทคโนโลยีการนำกลับมาใช้ใหม่สมบูรณ์แบบเสียก่อน
ในอนาคตอันใกล้ ความต้องการในการส่งกลุ่มดาวเทียมจำนวนมากสู่อวกาศจะเป็นตัวขับเคลื่อนหลักของตลาดกิจการอวกาศเชิงพาณิชย์ หากจรวดคิเนติกา-ทู และบริษัทอวกาศเอกชนอื่น ๆ ของจีนสามารถกดต้นทุนได้ต่ำกว่าหรือเทียบเท่าสเปซเอ็กซ์ได้จริง จะส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ในเศรษฐกิจอวกาศโลก ผู้ประกอบการดาวเทียมขนาดเล็กและหน่วยงานต่าง ๆ ทั่วโลกจะมีทางเลือกที่เข้าถึงได้ง่ายและประหยัดงบประมาณมากขึ้น ซึ่งบทสรุปของศึกการลดราคาครั้งนี้จะเป็นตัวแปรสำคัญที่กำหนดทิศทางความสมดุลของอำนาจทางอวกาศในทศวรรษหน้าอย่างแน่นอน
ข้อมูลอ้างอิง: South China Morning Post
- Is China’s commercial rocket now cheaper than Elon Musk’s SpaceX Falcon 9?