พืดน้ำแข็งกรีนแลนด์กำลังส่งสัญญาณเตือนอะไรถึงมนุษยชาติ? พาชมภาพถ่ายเรดาร์ล่าสุดจากอวกาศ ที่เจาะลึกความเปลี่ยนแปลงของแนวชายฝั่งกรีนแลนด์ สัญญาณเตือนภัยสำคัญที่บอกเราว่า วิกฤตโลกร้อนกำลังละลายน้ำแข็งขั้วโลก และอาจส่งผลกระทบต่อเรามากกว่าที่คิด
กรีนแลนด์ (Greenland) คือเกาะที่ใหญ่ที่สุดในโลก โดยพื้นที่กว่า 80% ถูกปกคลุมด้วยพืดน้ำแข็งกรีนแลนด์ (Greenland Ice Sheet) ซึ่งเป็นมวลน้ำแข็งที่ใหญ่เป็นอันดับสองของโลก รองจากพืดน้ำแข็งแอนตาร์กติกเท่านั้น
ภาพถ่ายที่ดูแปลกตานี้ ถูกบันทึกโดย ดาวเทียมโคเปอร์นิคัส เซนทิเนล-1 (Copernicus Sentinel-1) ซึ่งเป็นการนำภาพถ่ายเรดาร์บริเวณเดียวกัน 3 ช่วงเวลา ได้แก่ เดือนมกราคม กุมภาพันธ์ และมีนาคม พ.ศ. 2569 มาซ้อนทับกัน
โดยปกติแล้วภาพเรดาร์จะไม่มีสี แต่เพื่อให้เห็นความเปลี่ยนแปลง นักวิทยาศาสตร์จึงกำหนดสีต่างๆ ให้กับแต่ละช่วงเวลา เมื่อนำมาซ้อนกัน
- สีขาว คือบริเวณที่น้ำแข็งมีความเสถียร ไม่ขยับเขยื้อน
- เฉดสีเทา คือพื้นผิวที่ไม่มีการเปลี่ยนแปลง หรือเปลี่ยนน้อยมาก
- พื้นที่หลากสี (ตามแนวชายฝั่ง) แสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงของ “น้ำแข็งทะเล” ที่เคลื่อนที่อยู่ตลอดเวลา
ในภาพนี้ เราสามารถมองเห็นแนวธารน้ำแข็ง (Glacier) หลัก 3 แห่ง ได้แก่ 79N และ Zachariae Isstrøm ทางตอนเหนือ รวมถึง Storstrømmen ทางตอนใต้ ธารน้ำแข็งเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นเสมือน “ประตูหน้า” ของสายธารน้ำแข็งตะวันออกเฉียงเหนือของกรีนแลนด์ (NEGIS) ซึ่งระบายน้ำแข็งราว 12–17% ของกรีนแลนด์ลงสู่มหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ
ปัญหาคือ ภาวะโลกร้อนกำลังเร่งให้พืดน้ำแข็งเหล่านี้ละลายเร็วขึ้น หากพืดน้ำแข็งกรีนแลนด์ ซึ่งกักเก็บน้ำแข็งของโลกไว้ถึง 12% ละลายจนหมด จะส่งผลให้ระดับน้ำทะเลทั่วโลกเพิ่มสูงขึ้นถึง 7 เมตร ซึ่งจะสร้างความเสียหายอย่างใหญ่หลวงต่อพื้นที่ชายฝั่งทั่วโลก
นอกจากนี้ ปริมาณน้ำจืดมหาศาลที่ไหลลงสู่มหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ จะไปลดความเข้มข้นของน้ำเค็มและทำให้กระแสน้ำอุ่นกัลฟ์สตรีม (Gulf Stream) อ่อนกำลังลง ซึ่งอาจทำให้สภาพภูมิอากาศในยุโรปเหนือและทวีปอื่นๆ ผิดเพี้ยนไปอย่างรุนแรง
การเฝ้าติดตามความเปลี่ยนแปลงในพื้นที่ที่เข้าถึงยากและมีสภาพอากาศเลวร้ายเช่นนี้ เป็นเรื่องท้าทายมาก แต่กลุ่มดาวเทียม Sentinel-1 สามารถโคจรเก็บข้อมูลโลกได้ทั้งใบในทุกๆ 6 วัน ที่สำคัญคือ “เครื่องมือเรดาร์ขั้นสูง” บนดาวเทียมสามารถถ่ายภาพทะลุเมฆ ฝน และความมืดมิดได้ตลอด 24 ชั่วโมง
ข้อมูลการละลายของน้ำแข็งที่ส่งตรงจากอวกาศเหล่านี้ จะถูกนำไปใช้เพื่อตรวจสอบและปรับปรุง “แบบจำลองสภาพภูมิอากาศ” (Climate Models) ให้มีความแม่นยำยิ่งขึ้น ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์สามารถคาดการณ์ได้ว่า กรีนแลนด์จะส่งผลต่อการเพิ่มขึ้นของระดับน้ำทะเลโลกในอนาคตมากน้อยเพียงใด เพื่อให้มนุษยชาติเตรียมรับมือได้ทันท่วงที.
ข้อมูลอ้างอิง: ESA
- Earth from Space: Greenland’s changing ice