ในความมืดมิดอันไพศาลของเอกภพยุคเริ่มแรก นักดาราศาสตร์ได้สะดุดเข้ากับปริศนาบทใหม่ที่ท้าทายความเข้าใจเดิมของเรา เมื่อกล้องโทรทรรศน์อวกาศเจมส์ เว็บบ์ (James Webb Space Telescope หรือ JWST) ได้ตรวจพบวัตถุลึกลับที่มีลักษณะเป็น “จุดแดงเล็ก” (Little Red Dots หรือ LRDs) จำนวนหลายร้อยจุด ซึ่งปรากฏขึ้นเพียงปีเดียวหลังจากเริ่มมีการค้นพบ สิ่งเหล่านี้คืออะไรกันแน่ ยังคงเป็นคำถามที่ไม่มีใครให้คำตอบที่ชัดเจนได้ ก่อให้เกิดข้อถกเถียงทางวิชาการและการตั้งสมมุติฐานอย่างกว้างขวางในวงการดาราศาสตร์ทั่วโลกในขณะนี้
วัตถุเหล่านี้แม้จะมีความสว่างน้อยมากจนแทบสังเกตไม่เห็น แต่กลับถูกตรวจพบได้บ่อยครั้งเมื่อนักดาราศาสตร์ทำการสังเกตการณ์ห้วงอวกาศลึกเพื่อวัตถุประสงค์อื่น ภาพที่ปรากฏเป็นเพียงจุดเล็ก ๆ สีแดงที่แทบไม่มีรายละเอียดใด ๆ แต่กลับซ่อนความลับของจักรวาลไว้มากมาย สาเหตุที่พวกมันปรากฏเป็นสีแดงนั้น ส่วนหนึ่งมาจากการเลื่อนทางแดงทางจักรวาลวิทยา (Cosmological Redshift) ซึ่งบ่งบอกว่าวัตถุเหล่านี้อยู่ห่างไกลออกไปมากและถือกำเนิดขึ้นในช่วงเวลาที่เอกภพยังมีอายุน้อย
ขณะนี้นักดาราศาสตร์ได้ตั้งสมมุติฐานหลัก ๆ ไว้สามประการเพื่ออธิบายตัวตนที่แท้จริงของจุดแดงปริศนาเหล่านี้ ประการแรก พวกมันอาจเป็น “หลุมดำมวลยิ่งยวด” (Supermassive Black Holes) ที่กำลังพอกพูนมวลอย่างรวดเร็วโดยซ่อนตัวอยู่ภายในกลุ่มเมฆก๊าซและฝุ่นหนาทึบ ซึ่งฝุ่นเหล่านี้จะบดบังแสงสว่างจ้าปกติของหลุมดำและปล่อยออกมาเพียงแสงสีแดงสลัว ๆ ประการที่สอง พวกมันอาจเป็นกาแล็กซีอายุเยาว์ที่มี “การก่อตัวของดาวฤกษ์” (Star Formation) อย่างรุนแรง หรือที่เรียกว่าปรากฏการณ์ระเบิดสร้างดาว ซึ่งเต็มไปด้วยฝุ่นที่ทำให้แสงจากดาวฤกษ์เปลี่ยนเป็นสีแดง และสมมุติฐานสุดท้ายที่น่าตื่นเต้นไม่แพ้กันคือ พวกมันอาจเป็นกลุ่มก๊าซที่ได้รับพลังงานจาก “สสารมืด” (Dark Matter) ซึ่งเป็นองค์ประกอบลึกลับที่นักวิทยาศาสตร์ยังไม่เข้าใจอย่างถ่องแท้
ภาพที่ได้รับการเผยแพร่ออกมาแสดงให้เห็นจุดแดงเล็ก ๆ จำนวน 6 จุดที่ดูไร้รูปทรง ซึ่งถูกค้นพบภายใต้โครงการของเจมส์ เว็บบ์ โดยมีการระบุค่า “z” หรือค่าการเลื่อนทางแดงที่ใช้ระบุระยะห่างในระดับจักรวาลวิทยา การค้นพบครั้งนี้ไม่ได้หยุดอยู่แค่การสงสัยในอดีตเท่านั้น แต่นักดาราศาสตร์กำลังเร่งดำเนินการค้นหาในจักรวาลยุคปัจจุบันหรือจักรวาลใกล้เคียง เพื่อดูว่าจุดแดงเล็ก ๆ ในอดีตเหล่านี้ได้วิวัฒนาการมาเป็นวัตถุชนิดใดในปัจจุบัน ซึ่งอาจเป็นกุญแจสำคัญที่จะไขความลับเรื่องวิวัฒนาการของกาแล็กซีและโครงสร้างของเอกภพที่เราอาศัยอยู่
ข้อมูลอ้างอิง: NASA
- Mystery: Little Red Dots in the Early Universe